น้ำมันมะพร้าว — งานวิจัยหนุนเรื่องทาผิว แต่เรื่องกินเพื่อสมองยังไม่มีหลักฐาน

น้ำมันมะพร้าวถูกยกเป็นซูเปอร์ฟู้ดมาสิบกว่าปี แต่หลักฐานวิทยาศาสตร์เดินไปอีกทาง และแยกเป็นสองเรื่องที่ต่างกันชัดเจน คือ "กิน" กับ "ทา"

เรื่องกิน หลักฐานไม่เข้าข้าง

น้ำมันมะพร้าวมีไขมันอิ่มตัวราว 82% ซึ่งสูงกว่าน้ำมันหมู ที่มีราว 39% และสูงกว่าเนย

ปี 2020 มีการรวบรวมงานทดลองในคนตีพิมพ์ในวารสาร Circulation โดยทีมของ Neelakantan รวม 16 การทดลอง ผลชัดเจนว่าการกินน้ำมันมะพร้าวทำให้ LDL คอเลสเตอรอลชนิดที่เกี่ยวข้องกับโรคหัวใจสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อเทียบกับน้ำมันพืชอย่างน้ำมันมะกอก น้ำมันถั่วเหลือง หรือน้ำมันรำข้าว

น้ำมันมะพร้าวเพิ่ม HDL ที่เป็นชนิดดีด้วยจริง แต่ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานว่าการเพิ่ม HDL ด้วยอาหารช่วยลดโรคหัวใจ ปี 2017 สมาคมโรคหัวใจอเมริกันจึงออกคำแนะนำว่าไม่สนับสนุนการใช้น้ำมันมะพร้าว

เรื่อง MCT ที่ถูกใช้อ้างผิด

คำโฆษณาที่ว่าน้ำมันมะพร้าวเป็นไขมัน MCT ที่ร่างกายเปลี่ยนเป็นพลังงานทันทีนั้น คลาดเคลื่อน

ไขมันหลักในน้ำมันมะพร้าวคือกรดลอริก ซึ่งมีคาร์บอน 12 อะตอม ในทางเคมีนับเป็น MCT ได้ แต่ในทางร่างกาย กรดลอริกส่วนใหญ่ถูกดูดซึมผ่านระบบน้ำเหลืองเหมือนไขมันสายยาว ไม่ได้ตรงเข้าตับแบบ MCT สายสั้นจริงๆ ที่มีคาร์บอน 8-10 อะตอม

น้ำมัน MCT ที่ขายเป็นอาหารเสริมนั้นถูกสกัดแยกส่วนคาร์บอน 8-10 ออกมาเฉพาะ มันจึงไม่ใช่สิ่งเดียวกับน้ำมันมะพร้าวที่ซื้อในซูเปอร์

เรื่องสมองและอัลไซเมอร์

คำอ้างว่าน้ำมันมะพร้าวช่วยอัลไซเมอร์มาจากแนวคิดว่าสารคีโตนเป็นพลังงานสำรองให้เซลล์สมอง มีงานเล็กๆ บางชิ้นที่ให้ผลชวนสนใจ แต่ยังไม่มีการทดลองขนาดใหญ่ที่ยืนยัน องค์กรด้านอัลไซเมอร์ทั้งในสหรัฐและอังกฤษระบุตรงกันว่ายังไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะแนะนำ

เรื่องทาผิว หลักฐานดีกว่ามาก

ตรงนี้น่าสนใจ เพราะการใช้ภายนอกมีงานวิจัยหนุนชัดกว่าการกิน

งานของ Evangelista และคณะปี 2014 ในวารสาร International Journal of Dermatology ทดลองกับเด็กที่เป็นโรคผิวหนังภูมิแพ้ พบว่าน้ำมันมะพร้าวสกัดเย็นช่วยลดความรุนแรงของอาการและลดการสูญเสียน้ำจากผิวได้ดีกว่าน้ำมันมะกอก

กรดลอริกก็มีฤทธิ์ต้านแบคทีเรียบางชนิด รวมถึงเชื้อสแตฟิโลค็อกคัสที่มักพบบนผิวคนเป็นผื่นภูมิแพ้ นี่จึงเป็นการใช้ที่มีเหตุผลรองรับ

ข้อควรระวังคือน้ำมันมะพร้าวอุดรูขุมขนได้ในคนที่เป็นสิวง่าย ไม่ควรทาบนใบหน้าที่มีสิว และควรทดลองที่ผิวเล็กๆ ก่อนเพราะบางคนแพ้

สรุปให้ใช้ได้จริง

ใช้ทาผิวหรือทาผมได้ตามสบาย ถ้าไม่ได้เป็นสิวง่าย ส่วนการทำอาหาร ใช้เป็นน้ำมันสำหรับความอร่อยของเมนูที่ต้องการกลิ่นมะพร้าวได้ แต่ไม่ควรใช้เป็นน้ำมันหลักประจำครัวเพราะเหตุผลด้านสุขภาพ

น้ำมันหลักที่มีหลักฐานดีกว่าคือน้ำมันมะกอก น้ำมันรำข้าว น้ำมันคาโนลา หรือน้ำมันถั่วเหลือง และการอมน้ำมันมะพร้าวกลั้วปากที่เรียกว่า oil pulling ยังไม่มีหลักฐานว่าดีกว่าการแปรงฟันกับไหมขัดฟันตามปกติ