ปริศนาข้ามสะพาน 4 คน ไฟฉาย 1 กระบอก ใน 17 นาที พร้อมเฉลยและปริศนาตรรกะอีก 5 ข้อ

ปริศนาตรรกะที่ดีไม่ได้วัดว่าใครฉลาดกว่ากัน แต่วัดว่าเรายอมทิ้งวิธีคิดแรกที่ผุดขึ้นมาได้เร็วแค่ไหน

ลองทำทั้ง 6 ข้อนี้ก่อนเลื่อนไปดูเฉลย แนะนำให้จับเวลาสัก 15 นาที และใช้กระดาษจดจะช่วยได้มาก

ข้อ 1 ปริศนาข้ามสะพาน

คน 4 คนต้องข้ามสะพานแขวนในตอนกลางคืน สะพานรับน้ำหนักได้ครั้งละไม่เกิน 2 คน และต้องมีไฟฉายส่องทางเสมอ แต่มีไฟฉายเพียงกระบอกเดียว

เวลาที่แต่ละคนใช้ข้ามสะพาน คือ 1 นาที 2 นาที 5 นาที และ 10 นาที

เมื่อสองคนข้ามพร้อมกัน จะใช้เวลาเท่ากับคนที่ช้ากว่า และทุกครั้งที่ส่งไฟฉายกลับมา ต้องมีคนเดินกลับมาส่งด้วย

คำถาม ทุกคนข้ามให้ครบภายใน 17 นาทีได้อย่างไร

ข้อ 2 หมวกในแถว

นักโทษ 3 คนยืนเรียงแถวหันหน้าไปทางเดียวกัน คนหลังสุดเห็นหมวกของอีกสองคนข้างหน้า คนกลางเห็นหมวกของคนหน้าสุดคนเดียว คนหน้าสุดไม่เห็นหมวกใครเลย

มีหมวกสีดำ 3 ใบและสีขาว 2 ใบ ผู้คุมเลือกมา 3 ใบสวมให้ทั้งสามคน แล้วซ่อนที่เหลือ

ผู้คุมถามคนหลังสุดก่อนว่ารู้ไหมว่าหมวกตัวเองสีอะไร เขาตอบว่าไม่รู้ ถามคนกลาง เขาก็ตอบว่าไม่รู้ แต่คนหน้าสุดซึ่งไม่เห็นอะไรเลยกลับตอบได้ทันที

คำถาม หมวกของคนหน้าสุดสีอะไร และรู้ได้อย่างไร

ข้อ 3 เชือกจับเวลา

มีเชือก 2 เส้น เชือกแต่ละเส้นจุดไฟแล้วไหม้หมดพอดีใน 60 นาที แต่ไหม้ไม่สม่ำเสมอ บางช่วงไหม้เร็ว บางช่วงไหม้ช้า จึงตัดครึ่งเพื่อวัด 30 นาทีไม่ได้

คำถาม จะจับเวลา 45 นาทีได้อย่างไร

ข้อ 4 ขวดยาพิษ

มีขวด 8 ขวด หน้าตาเหมือนกันหมด หนึ่งในนั้นหนักกว่าขวดอื่นเล็กน้อย

คำถาม ใช้ตราชั่งสองแขนเพียง 2 ครั้ง หาขวดที่หนักกว่าได้อย่างไร

ข้อ 5 สวิตช์กับหลอดไฟ

ห้องชั้นล่างมีสวิตช์ 3 ตัว ห้องชั้นบนมีหลอดไฟ 3 ดวง สวิตช์แต่ละตัวคุมหลอดไฟหนึ่งดวง แต่ไม่รู้ว่าตัวไหนคุมดวงไหน

คุณอยู่ชั้นล่าง จะกดสวิตช์กี่ครั้งก็ได้ แต่ขึ้นไปดูชั้นบนได้เพียงครั้งเดียว

คำถาม จะรู้ได้อย่างไรว่าสวิตช์ไหนคุมหลอดไหน

ข้อ 6 อายุลูกสามคน

คนหนึ่งถามเพื่อนบ้านว่าลูกสามคนอายุเท่าไหร่ เพื่อนบ้านตอบว่า ผลคูณของอายุทั้งสามเท่ากับ 36 และผลบวกเท่ากับเลขที่บ้านหลังตรงข้าม

ผู้ถามมองไปที่บ้านตรงข้าม คิดสักครู่แล้วบอกว่ายังข้อมูลไม่พอ เพื่อนบ้านจึงเสริมว่า ลูกคนโตชอบกินไอศกรีมช็อกโกแลต ผู้ถามตอบได้ทันที

คำถาม อายุลูกทั้งสามคนคือเท่าไหร่

หยุดตรงนี้ก่อน

ถ้ายังคิดไม่ครบทุกข้อ เลื่อนกลับขึ้นไปอีกรอบ เพราะการเห็นเฉลยก่อนคิดจะทำให้สมองรู้สึกว่า อ๋อ ง่ายจัง ทั้งที่ยังไม่ได้ฝึกอะไรเลย

เฉลยข้อ 1 ปริศนาข้ามสะพาน

คำตอบยอดนิยมที่ผิดคือ ให้คนเร็วสุด 1 นาที เป็นคนถือไฟฉายพากลับไปกลับมาทุกครั้ง วิธีนั้นได้ 19 นาที ซึ่งไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุด

กุญแจของข้อนี้คือ ต้องให้สองคนที่ช้าที่สุดข้ามไปพร้อมกันในเที่ยวเดียว เพื่อไม่ให้เสียเวลา 10 นาทีสองรอบ

วิธีที่ได้ 17 นาที

• เที่ยวที่ 1 คน 1 นาทีกับคน 2 นาที ข้ามไปด้วยกัน ใช้ 2 นาที รวม 2 นาที
• เที่ยวที่ 2 คน 1 นาที ถือไฟฉายกลับมา ใช้ 1 นาที รวม 3 นาที
• เที่ยวที่ 3 คน 5 นาทีกับคน 10 นาที ข้ามไปด้วยกัน ใช้ 10 นาที รวม 13 นาที
• เที่ยวที่ 4 คน 2 นาที ซึ่งรออยู่ฝั่งโน้นแล้ว ถือไฟฉายกลับมา ใช้ 2 นาที รวม 15 นาที
• เที่ยวที่ 5 คน 1 นาทีกับคน 2 นาที ข้ามไปด้วยกัน ใช้ 2 นาที รวม 17 นาที

หลักคิดที่ใช้ต่อได้ คือเมื่อมีต้นทุนก้อนใหญ่ที่เลี่ยงไม่ได้ ให้จับมันมัดรวมกันจ่ายทีเดียว อย่าจ่ายทีละครั้ง

เฉลยข้อ 2 หมวกในแถว

หมวกของคนหน้าสุดเป็นสีดำ

เหตุผล มีหมวกขาวเพียง 2 ใบ ถ้าคนกลางกับคนหน้าสุดใส่หมวกขาวทั้งคู่ คนหลังสุดจะรู้ทันทีว่าตัวเองต้องใส่สีดำ แต่เขาตอบว่าไม่รู้ แสดงว่าสองคนข้างหน้าไม่ได้ใส่ขาวทั้งคู่

คนกลางได้ยินคำตอบนั้น จึงรู้ว่าตัวเองกับคนหน้าสุดไม่ได้ขาวทั้งคู่ ถ้าคนกลางเห็นว่าคนหน้าสุดใส่ขาว เขาจะสรุปได้ว่าตัวเองต้องใส่ดำ แต่เขาก็ตอบว่าไม่รู้

ดังนั้นคนหน้าสุดต้องไม่ได้ใส่หมวกขาว คำตอบคือสีดำ

ข้อนี้สอนว่า คำว่าไม่รู้ ก็เป็นข้อมูลชนิดหนึ่ง

เฉลยข้อ 3 เชือกจับเวลา

จุดไฟเชือกเส้นแรกพร้อมกันทั้งสองปลาย และจุดเชือกเส้นที่สองที่ปลายเดียว ในเวลาเดียวกัน

เมื่อเชือกเส้นแรกไหม้มาบรรจบกันตรงกลาง เวลาผ่านไป 30 นาทีพอดี ไม่ว่ามันจะไหม้เร็วช้าไม่เท่ากันแค่ไหนก็ตาม เพราะไฟสองหัวรวมกันกินระยะทั้งเส้นในครึ่งเวลา

ณ วินาทีนั้น จุดไฟที่ปลายอีกด้านของเชือกเส้นที่สอง ซึ่งเหลือเนื้อเชือกพอไหม้ได้อีก 30 นาที เมื่อจุดสองหัว มันจะไหม้หมดใน 15 นาที

รวม 30 บวก 15 เท่ากับ 45 นาที

เฉลยข้อ 4 ขวดยาพิษ

ครั้งที่ 1 แบ่งขวดเป็นสามกอง กองละ 3 ขวด 3 ขวด และ 2 ขวด นำกอง 3 ขวดสองกองขึ้นชั่งเทียบกัน

ถ้าสมดุล แปลว่าขวดหนักอยู่ในกอง 2 ขวดที่เหลือ ครั้งที่ 2 ชั่งสองขวดนั้นเทียบกัน ข้างที่หนักกว่าคือคำตอบ

ถ้าไม่สมดุล ขวดหนักอยู่ในกอง 3 ขวดฝั่งที่หนักกว่า ครั้งที่ 2 หยิบ 2 ใน 3 ขวดนั้นมาชั่งเทียบกัน ถ้าข้างใดหนักกว่านั่นคือคำตอบ ถ้าสมดุล คำตอบคือขวดที่เหลือ

เฉลยข้อ 5 สวิตช์กับหลอดไฟ

เปิดสวิตช์ตัวที่ 1 ทิ้งไว้ประมาณ 10 นาที แล้วปิด

จากนั้นเปิดสวิตช์ตัวที่ 2 ทิ้งไว้ แล้วขึ้นไปดูชั้นบนทันที

• หลอดที่ติดอยู่ คือสวิตช์ตัวที่ 2
• หลอดที่ดับแต่จับแล้วอุ่น คือสวิตช์ตัวที่ 1
• หลอดที่ดับและเย็น คือสวิตช์ตัวที่ 3

ข้อนี้สอนว่าอย่ายึดติดกับข้อมูลชนิดเดียว โจทย์บอกว่าดูได้ครั้งเดียว แต่ไม่ได้ห้ามใช้ประสาทสัมผัสอื่น

เฉลยข้อ 6 อายุลูกสามคน

อายุคือ 2 ปี 2 ปี และ 9 ปี

เหตุผล เริ่มจากชุดตัวเลขที่คูณกันได้ 36 พร้อมผลบวกของแต่ละชุด

• 1 1 36 บวกได้ 38
• 1 2 18 บวกได้ 21
• 1 3 12 บวกได้ 16
• 1 4 9 บวกได้ 14
• 1 6 6 บวกได้ 13
• 2 2 9 บวกได้ 13
• 2 3 6 บวกได้ 11
• 3 3 4 บวกได้ 10

ผู้ถามเห็นเลขที่บ้านแล้วยังตอบไม่ได้ แปลว่าผลบวกนั้นตรงกับชุดตัวเลขมากกว่าหนึ่งชุด ซึ่งมีเพียงค่าเดียวคือ 13 ที่ซ้ำกันสองชุด

เบาะแสสุดท้ายคือคำว่า ลูกคนโต ซึ่งบอกว่ามีคนโตที่สุดเพียงคนเดียว ชุด 1 6 6 มีคนโตเท่ากันสองคน จึงตัดออก เหลือ 2 2 9

สรุป

ปริศนาทั้ง 6 ข้อนี้มีจุดร่วมเดียวกัน คือคำตอบแรกที่ผุดขึ้นมามักเป็นคำตอบที่ดูสมเหตุสมผลแต่ไม่ดีที่สุด

ปริศนาสะพานสอนให้มัดต้นทุนก้อนใหญ่จ่ายทีเดียว ปริศนาหมวกสอนว่าความเงียบและคำว่าไม่รู้ก็เป็นข้อมูล ปริศนาหลอดไฟสอนว่าอย่าจำกัดตัวเองด้วยกติกาที่โจทย์ไม่ได้เขียนไว้

ลองเอาไปเล่นกับที่บ้านหรือที่ทำงานดู แล้วจะเห็นว่าคนส่วนใหญ่ติดที่จุดเดียวกันหมด